Verantwoord gemak met Witteboorden

Mannen houden niet van winkelen, zo wil het vooroordeel. En: ze zijn merkentrouw en kopen graag goede producten. Enter Witteboorden, een Nederlands label dat mannen een abonnementenservice biedt op duurzame witte t-shirts.

Het idee is simpel: je kiest hoe vaak je een nieuw wit t-shirt in de brievenbus wilt ontvangen, en Witteboorden levert de twopacks gedurende het jaar bij je af. ‘We leggen ze nog net niet persoonlijk in je klerenkast’, zegt Bas van Opdorp over de dienstverlening van het bedrijf dat hij samen met Robbert Mouwen oprichtte. ‘Met Witteboorden willen we ook laten zien dat je hoogwaardige shirts kan kopen tegen een eerlijke, betaalbare prijs.’

Witteboorden verkoopt twee soorten basisshirts: met een ronde hals en met een v-hals. Een pakket van twee shirts kost, afhankelijk van de abonnementsoort, tussen de 31 en 37 euro. Bas van Opdorp: ‘Onze t-shirts kunnen uiteraard boven een spijkerbroek worden gedragen, maar het idee is begonnen als shirt voor onder bijvoorbeeld een overhemd. De Nederlandse man is, of je het nu mooi vindt of niet, nu eenmaal een fervent t-shirtdrager. En dat moet volgens ons beter!’

Dat ‘beter’ uit zich niet alleen in de materiaalkwaliteit van een Witteboordenshirt maar ook in aandacht voor duurzaamheid. De shirts zijn gemaakt van GOTs gecertificeerd biokatoen en in India gekleurd met een milieuvriendelijke, waterbesparend verfproces. Bovendien kunnen mannen afgedragen shirts kosteloos terugsturen aan Witteboorden, dat dan zorgdraagt voor recycling. Van Opdorp: ‘Bij Witteboorden kiezen mannen dus voor verantwoord gemak.’

Duurzame kinderoverall

Kinderkleding van duurzame materialen is allang geen niche meer. Bijzonder is een nieuwe lijn ijzersterke ravotpakken van polyester en biokatoen. De zogenoemde Suitables Explore van Gioia Mondo zijn gemaakt van vlekbestendige materialen, voorzien van waterdichte kniestukken en gevoerd met fleece. De extra dikke garens zouden bijdragen aan een lange levensduur.

Met Suitables biedt Gioia Mondo een serie overalls voor geliefde kinderactiviteiten zoals sporten, spelen en relaxen. Een groot deel van de collectie is gemaakt van het oersterke en praktische polyester. Maar er zijn ook items van biokatoen. De Suitables Create is bijvoorbeeld verkrijgbaar in denim van (deels) biokatoen.

Gioia Mondo is een jong Nederlands merk met een Italiaanse naam, dat kinderkleding met een hoge geluksfactor op de markt brengt. Naast kleding zijn er accessoires zoals tool belts.

Duurzaam t-shirt voor Steppen tegen kanker

Op de step de Alpe D’Huez beklimmen om geld in te zamelen voor onderzoek naar hersenkanker. Steppen tegen kanker doet het in 2012 voor de vierde keer. Wie ook iets voor het goede doel wil doen, hoeft niet zelf de berg op. Met de aankoop van een duurzaam t-shirt of sweatshirt kan je de actie Steppen tegen kanker ook steunen.

Het Nederlandse H3P Motives, dat onder meer duurzame kleding van het label RE-5 op de markt brengt, heeft een eigentijds design gemaakt voor de campagnekleding. Het logo van Steppen tegen kanker is met inkt op waterbasis geprint op fair trade biokatoenen t-shirts voor dames en heren, en een unisex sweater. Van elk verkocht shirt gaat 7,50 naar de actie van Steppen tegen Kanker. Van de sweater, die een winkelprijs van nog geen 50 euro heeft, wordt 10 euro gedoneerd.

Op 25 augustus 2012 gaat een groep fanatiekelingen per step de Alpe D'Huez beklimmen. Het is de bedoeling dat iedere deelnemer minimaal 1500 euro aan sponsorgelden heeft verzameld. Dat gehele bedrag komt ten goede aan de Stichting Stop Hersentumoren. In 2011 haalden de steppers ruim 300.000 euro op, terwijl in 2010 een recordbedrag van ruim 400.000 euro werd ingezameld. Met de mooie shirts die dit jaar te koop zijn, moet het lukken om dat record te breken.

Groene t-shirts voorbij de basics

De spijkerboek, sportschoenen en het t-shirt. Dat zijn volgens de Franse socioloog Guillaume Erner de belangrijke vondsten van de twintigste eeuw op het gebied van mode. Wat maakt deze kledingstukken zo bijzonder? Ze worden gedragen zonder onderscheid in klasse, leeftijd, geslacht, nationaliteit, zegt Erner in zijn boek Verslaafd aan mode. Iedereen heeft wel jeans, gympen en een t-shirt in de garderobe. En dat kan je van mode-uitvindingen zoals minirokken, plateauzolen of tunieken niet zeggen.

Het succes van het t-shirt lijkt vooral te maken te hebben met de aangename prijs en de makkelijk met andere kledingstukken te combineren pasvorm. Een simpele top met korte mouwen kan goedkoop gemaakt worden en is makkelijk te dragen onder een vest of trui. Volgens de Britse modejournaliste Lucy Siegle is het grootste deel van onze kledingkast gevuld met t-shirts.

Duurzame modelabels zijn zich kennelijk bewust van de blijvende populariteit van het t-shirt, want er zijn volop groene basics te vinden. En goed nieuws voor fashionista’s: een verantwoord t-shirt hoeft helemaal niet voorzien te zijn van een wereldverbeterende slogan.

Neem Charis Felice, een jong label uit Utrecht dat wordt gerund door kunstenaar en illustratrice Charis Odor. Meestal maakt een illustrator beeld voor tijdschriften, kranten en boeken. Charis wil haar tekeningen niet alleen toevertrouwen aan papier, maar ook op straat laten zien. Op die manier wil ze consumenten inspireren tot positiviteit. Dat doet ze door hoogstpersoonlijk vrolijke illustraties op t-shirts en tassen te zeefdrukken. Én door haar kledingontwerpen van fair trade biokatoen en bamboe te laten maken.

Opmerkelijke t-shirts zijn ook te vinden bij onder andere Supershirt en Okimono. Alle items van Supershirt zijn gemaakt van fair trade stoffen, en bedrukt met milieuvriendelijke inkt. De ontwerpers brengen de zeefdrukken zelf aan in een atelier in Amsterdam.

Het Arnhemse label Okimono staat bekend om fairtrade biokatoen t-shirts met kunstzinnige opdrukken die altijd in een gelimiteerde oplage van 100 stuks verschijnen. De speciale collectie Stitch & Sew is voorzien van de prints die niet worden geverfd maar worden geborduurd in een ouderwetse kruissteek. Zo’n bijzonder shirt is toch eigenlijk geen basic meer te noemen?

Stel je vragen over duurzame mode aan Bruno Pieters

Een ontwerper die zijn klanten oproept om hem vragen te sturen over zijn collectie. Het gebeurt niet elke dag. Bruno Pieters, oprichter van het duurzame en transparante label Honest By doet het van 30 januari tot en met 25 juni. Vragenstellers krijgen (van maandag tot en met vrijdag) binnen 48 uur een persoonlijk antwoord op hun vraag.

Honest By, dat door Ecouterre is omschreven als ‘a game-changing fashion label’ bestaat sinds 2012 en belooft volledige transparantie over de prijs en productie van zijn kleding. Zo kan iedere klant te weten komen wie de producenten zijn van een kledingstuk en van welke keurmerken de stoffen zijn voorzien.

Alle kleding van Honest By is gemaakt van biologische materialen, waaronder biologische wol en biokatoen. Het label gebruikt nooit bont of leer, en biedt zo veel mogelijk diervriendelijke opties. Alle kledingstukken, die worden ontworpen door Bruno Pieters (die eerder voor Hugo Boss werkte) en door gastontwerpers, verschijnen in gelimiteerde oplagen en zijn het hele jaar door verkrijgbaar.

Met zoveel informatie over de samenstelling van de collectie is het eigenlijk wonderlijk dat Bruno Pieters ooit vragen in zijn mailbox krijgt. Voor wie toch iets wil weten, bijvoorbeeld over de stijl, maar of pasvorm van de collectie van Honest By: mail uiterlijk 25 juni 2012 naar askbruno@honestby.com.

Li Edelkoort zag duurzame modetrend allang

Er zijn weinig trendvoorspellers die zo succesvol en invloedrijk zijn als Li Edelkoort. En als we de Nederlandse forecaster mogen geloven, dan gaat duurzaamheid in de modewereld een zonnige toekomst tegemoet.

Al in 2011 voorspelde Edelkoort dat duurzaamheid in 2012 een triomf gaat vieren. In 2020 zou de ecotrend onontkoombaar zijn, aldus de in Parijs gevestigde trendwatcher in 2011.

Edelkoort was zich waarschijnlijk al veel eerder bewust van de potentie van duurzame mode. In 1993 startte ze een bijzonder initiatief om de kennis over handwerk van ambachtslieden te helpen behouden. Via de nonprofit organisatie Heartwear worden onder meer modeitems en duurzame katoen geproduceerd. De bedoeling is dat lokale gemeenschappen de kans krijgen om hun bijzondere producten geschikt te maken voor export. Heartwear ontwikkelt daartoe langetermijn relaties met ambachtslieden om ervoor te zorgen dat ze onafhankelijke bedrijvigheid kunnen ontwikkelen.

De producten van Heartwear worden tot nu toe in Parijs verkocht tijdens speciale verkoopweken. Er zijn plannen om Heartwear ook online te verkopen....

Twee langetermijntrends in duurzame mode

Tijdens het gloednieuwe mode-evenement In-Fashion, dat op 21 april 2012 plaatsvond in Utrecht, vertelde ik in de speakers corner over twee belangrijke trends in duurzame mode. Het ging niet over de laatste seizoenscollecties, innovatieve initiatieven of andere actuele ontwikkelingen, maar om langetermijn trends die in de afgelopen tien tot vijftien jaar zichtbaar zijn geworden.

De eerste trend zal niemand zijn ontgaan: hoewel er geen harde cijfers over zijn, lijkt er sprake van een groeiend bewustzijn van duurzaamheid bij modeconsumenten en producenten. Niet alleen gespecialiseerde winkels en labels, maar ook grote ketens en merken besteden aandacht aan bijvoorbeeld MVO, biokatoen of recycling.

De tweede trend heeft te maken met de strijd tegen milieuvervuiling, arbeidsuitbuiting, afvalproductie en andere duurzaamheidsproblemen in de kledingbranche. Bezien over de laatste vijftien jaar heft zich in de modewereld een breed palet aan initiatieven ontwikkeld. Materialen zoals biokatoen zijn anno 2012 maar een klein deel van de aanpak. Ook bijvoorbeeld fair trade, recyclen, ruilen, consuminderen en slow design hebben een plek veroverd in de groene garderobe.

Wat betekenen deze trends nu voor groene fashionista’s? De keerzijde van de diversiteit aan initiatieven is onduidelijkheid over duurzaamheidsclaims. Het woud aan milieukeurmerken spreekt wat dat betreft boekdelen. Alleen al de bekendste, Max Havelaar, The Global Organic Textile Standard en Organic Exchange, zijn onderling niet vergelijkbaar. En dan zijn er nog initiatieven zoals Better Cotton Initiative, Made-By, Fair Wear, en Business Social Compliance Initiative.

De verscheidenheid aan initiatieven maakt een beoordeling van het groene gehalte van duurzame initiatieven lastig. Is een fast fashion keten groen bezig als er een collectie van biokatoen in de winkel hangt? Wat zijn de milieueffecten van recyclingprocessen? Is katoen van het Better Cotton Initiative een slap aftreksel van biokatoen, of een belangrijke stap in de juiste richting?

Beoordelingssites bieden nauwelijks een afdoende antwoord op deze vragen. Rankabrand, Kledingchecker en de shopping list van de Fair Wear Foundation geven verschillende adviezen. Dat komt onder meer doordat Rankabrand en de Kledingchecker niet dezelfde criteria en onderzoeksmethoden hanteren, en Fair Wear alleen de aangesloten merken promoot. Voor consumenten die een weloverwogen aankoopkeuze willen maken, is dat niet ideaal.

Voor groene fashionista’s in spe is er ook goed nieuws. De verscheidenheid aan duurzaamheidsinitiatieven in Nederland betekent dat er voor iedereen wat wils is. De simpele tip die ik het publiek van In-Fashion meegaf, luidde dan ook: kies het initiatief dat je aanspreekt, en draag zo je steentje bij aan een duurzamere modewereld.

Conscious collection wordt groot

Bandplooibroeken, zonnebrillen, riemen, galajurken, tunieken en smokingjasjes. Het lijkt erop dat de Conscious Collection, H&M’s duurzame kledinglijn, steeds groter wordt. De collectie, die in 2011 werd gelanceerd, is sinds april 2012 verkrijgbaar voor dames, heren, jongeren, kinderen en zelfs celebs.

H&M staat vooral bekend als fast fashion label dat sinds een aantal jaren een vleugje biokatoen in de winkels brengt. Kledingstukken die van een groen label zijn voorzien, bevatten bijvoorbeeld (deels) biokatoen. De Conscious Collection is veel gevarieerder. De nieuwe lijn bevat ook tencel, gerecycled polyester, gerecycled katoen en biologisch hennep.

Nieuw in 2012 is bovendien een exclusieve lijn gepresenteerd met avondjurken die op de rode loper niet zouden misstaan. Beroemdheden zoals Amanda Seyfried, Michelle Williams en Kristin Davis hebben al items uit deze collectie gedragen.

De Conscious Collections zijn onderdeel van een omvangrijk duurzaamheidsinitiatief van H&M om het gebruik van biologisch katoen en andere duurzamere materialen te stimuleren. In 2010 lamceerde de Zweedse modegigant een ambitieus actieplan om de bedrijfsvoering te verduurzamen. Jaarlijks verschijnt een rapport waarin de geboekte vooruitgang wordt beschreven.

Katoenproductie neemt toe, en dat is goed en slecht nieuws

In 2011 bereikten de katoenprijzen een record. Dat confronteerde modebedrijven met stijgende kosten voor grondstoffen. Voor 2012 lijkt de situatie positiever. De teelt van katoen is namelijk toegenomen: met het vooruitzicht van forse opbengsten, hebben steeds meer boeren gekozen voor het verbouwen van katoen. En daarmee zullen de prijzen weer dalen, schreef Pamela Ravasio begin 2012 in The Guardian. De voorspellingen over dalende consumptie dragen bij aan de verwachte prijsdalingen.

Voor kledingproducenten is het goed nieuws dat de piek in katoenprijzen voorbij lijkt. Vanuit milieuperspectief is er minder reden tot optimisme. De groei in katoenteelt betekent een toegenomen milieubelasting. De teelt van katoen brengt, zoals bekend, veel waterverbruik en pesticiden met zich mee.

Volgens Pamela Ravasio, een Britse onderzoeker, journalist en consultant die is gespecialiseerd in duurzame textielprocessen, is er nóg een probleem met de uitbreiding van katoenteelt. Omdat katoen de boeren meer winst oplevert dan het verbouwen van voeding, dreigt het witte goud bij te dragen aan voedseltekorten in arme landen. In 2011 was het percentage landbouwgrond dat wereldwijd gebruikt wordt voor katoenteelt al veel groter dan het beschikbare land voor het verbouwen van voedingsstoffen.

Burgers die honger lijden omdat wij zoveel fast fashion willen kopen, het is een angstaanjagend idee. Volgens Ravasio is er wel een wenkend perspectief: als gevolg van maatschappelijke druk op overheden kan voedselproductie aan terrein winnen. Katoen is namelijk minder essentieel voor het dagelijkse leven dan voeding, en de teelt is complex. En als de voedselproductie wordt gestimuleerd, zou de wereldwijde katoenproductie kunnen verminderen.

Voor de modebranche zijn de pieken en dalen in de katoenteelt natuurlijk geen pretje. Pamela Ravasio benadrukt dan ook dat een stabiele katoenmarkt met adequate prijzen een voorwaarde is voor een duurzame mode-industrie. En als biokatoen daarin een stevige positie heeft, zou dat de duurzaamheid natuurijk nog groter maken.

Lokale jeansproductie in Amerika

Een ontwerpstudio en fabriekshal in North Carolina, katoenteelt in Texas en New Mexico. Dat zijn de basisprincipes van Raleigh, het Amerikaanse jeanslabel dat zo lokaal mogelijk wil produceren.

North Carolina was vroeger een mekka voor jeansproductie. Raleigh, dat in 1880 werd opgericht, maakte er zelf ook de spijkerbroeken. Om deze traditie nieuw leven in te blazen, is het echtpaar Sarah and Victor Lytvinenki weer in North Carolina begonnen met jeansproductie.

Naast het promoten van lokale producten wil Raleigh zich ook als duurzaam afficheren. Er worden 100 tot 125 spijkerbroeken per week gemaakt, die zijn gebaseerd op klassieke designs uit de traditie van Raleigh. John Patrick van het ecomerk Organic ontwierp een van de nieuwe lijnen.

Er gaan geruchten dat Raleigh binnenkort ook een spijkerbroek van volledig biologisch katoen op de markt brengt. En dat zou volgens het bedrijf de meest duurzame jeans ter wereld zijn.

Georgina Verbaan in duurzame mode voor Poezenboot

Een zwart t-shirt met een witte poezensnuit. In deze outfit liet dierenliefhebster Georgina Verbaan zich onlangs fotograferen. De reden? Een deel van de verkoopopbrengsten van het fair trade shirt worden gedoneerd aan de Poezenboot, het beroemde Amsterdamse kattenasiel.

Het verantwoorde t-shirt is gemaakt door het Nederlandse ecobrand Dweezilsfriend. Het shirt is gemaakt van biologisch katoen, eerlijk geproduceerd en bedrukt met milieuvriendelijke inkt. De print is ontworpen door kunstenaar Detmer Verburg.

Het door Georgina Verbaan gepromote shirt kost nog geen drie tientjes en is verkrijgbaar in de maten small tot en met XXXL. De verkoop vindt plaats via de Poezenboot (die in de Singel in Amsterdam ligt) en de website van Dweezilsfriend.

Dweezilsfriend is een label met een groot hart voor katten. Alle kledingstukken die Vivian Joore-Buys met haar merk (dat is vernoemd naar haar favoriete straatkat) op de markt brengt, zijn voorzien van poezenprints. En een deel van de verkoopopbrengst wordt standaard gedoneerd aan de Poezenboot.

Extra fair lijn van Expresso

Expresso lanceert binnen de zomercollectie voor 2012 een Extra Fair lijn: een reeks t-shirts in negen kleuren, waarvan de duurzaamheid in de gehele productieketen is bekeken. Voor de collectie heeft het Nederlandse modemerk samengewerkt met de Fair Wear Foundation, Stichting Max Havelaar en Trees for Travel.

Bijzonder aan de Extra Fair collectie is het feit dat binnen alle schakels van de keten aandacht is besteedt aan mens en milieu. Zo is de katoen 100 procent biologisch en fair trade gecertificeerd volgens de normen van Max Havelaar. Het spinnen, breien en verven vindt plaats in fabrieken die werken volgens de Global Organic Textile Standard. In het naaiatelier waar de T-shirts vervolgens in elkaar gezet worden, heeft de Fair Wear Foundation een audit uitgevoerd naar de werkomstandigheden.

Daarnaast zijn uitsluitend duurzame labels en verpakkingsmaterialen gebruikt, en wordt de volledige CO2-uitstoot - van productie tot verkoop - gecompenseerd. Door een bijdrage aan het bosherstel project van Trees for Travel in Maleisië, mag de Extra Fair lijn zich klimaatneutraal noemen. Ook leuk: een deel van de verkoopopbrengst wordt gedoneerd aan de Stichting Expresso Fashion, die maatschappelijke projecten en goede doelen steunt.

Het Nederlandse modelabel Expresso, dat sinds de jaren tachtig bestaat, is al langer bezig sociaal betrokken. Expresso was in 2004 een van de eerste leden van de Fair Wear Foundation. Daarnaast doet het bedrijf donaties aan onder meer Orange Babies en de 1% club. De Extra Fair collectie is bedoeld om nieuwe ervaringen op te doen met volledig duurzame kledingproductie. De leerervaringen kan het bedrijf gebruiken voor de reguliere collectie, maar ook voor toekomstige speciale lijnen.

Duurzaam alternatief voor de snuggie

Met de collectie The First Cycle oogstte de Nederlandse ontwerper Borre Akkersdijk veel lof tijdens de Parijse Fashion Week in oktober 2011. Deze winter krijgt de collectie vol biokatoen een nieuwe aantrekkingskracht als alternatief voor de Snuggie.

The First Cycle is gemaakt op een speciale weefmachine, die Akkersdijk in staat stelt om jassen, capes en jurken te maken zonder naden of zomen. De stof van biokatoen wordt gevuld met synthetische materialen, waardoor een superwarm, flexibel kledingstuk ontstaat.

Akkersdijks show tijdens de Fashion Week in Parijs startte met een video die het innovatieve productieproces toonde. Volgens de ontwerper, die studeerde aan de Design Academy Eindhoven en werkt vanuit Parijs, is het maken van de collectie namelijk net zo belangrijk als het uiteindelijke resultaat.

Replay komt met Laser Wash jeans

Minder watergebruik en zeker geen zandstralen. Dat is de belofte van een nieuwe methode die Replay gebruikt om denim die geliefde worn look te geven.

Bij het zogenoemde Laser Wash procedé wordt tijdens de ‘cosmetische’ fase van de jeansproductie geen water gebruikt. En het laseren, dat de denim een vintage look geeft, maakt zandstralen overbodig. Bij zandstralen, een productiemethode die wordt gebruikt om denim een versleten uiterlijk te geven, lopen fabrieksarbeiders het risico op silicose (stoflongen).

Replay lanceerde in december 2011 een minicollectie die gemaakt is met Laser Wash. Het gaat om een skinny jeans voor dames en een slim fit voor heren.

Met Laser Wash geeft Replay een nieuwe impuls aan het duurzaamheidsbeleid. Het Italiaanse label gebruikte al langere tijd biokatoen in een aantal collecties.

Replays initiatief past in het rijtje verbeteringen die de jeansindustrie de laatste tijd doorvoert. Zo maakte Levi’s in 2011 bekend het watergebruik in de jeansproductie te verminderen, en boekte de Schone Kleren Campagne de nodige successen met een actie tegen zandstralen.

H&M helpt kinderen en Japan

Na verantwoorde mode-items voor dames en heren lanceert H&M nu ook een Conscious Collection voor baby’s. Voor Conscious Newborn gebruikt de Zweedse modegigant duurzamere materialen zoals biologisch katoen, tencel en gerecycled polyester.

De collectie voor pasgeboren jongens en meisjes bestaat uit onder andere vestjes, shirts en sokken. Ook accessoires zoals dekens en een rammelaar behoren tot het assortiment. Conscious Newborn is online verkrijgbaar in de landen met een webshop van H&M.

De eerste Conscious Collection werd in 2011 gelanceerd. Na basisstukken voor een groene garderobe bestaat de collectie inmiddels ook uit bijvoorbeeld schoenen en party dresses.

H&M doet duidelijk zijn best om zijn onduurzame imago te verbeteren. Het bedrijf behoort de laatste jaren tot een van de grootste afnemers van biokatoen. Het bedrijf streeft ernaar om in 2020 in alle collecties uitsluitend biologische kwaliteit katoen te gebruiken. En recent kondigde het bedrijf aan, dat met een exclusieve lijn t-shirts van Marni voor H&M steun wordt gegeven aan het Japanse Rode Kruis.

Drie chique modemerken in opspraak

Wat hebben Kim Kardashian en Victoria Beckham met elkaar gemeen? Ze worden beiden beschuldigd van oneerlijke praktijken in de productie van hun modecollecties.

De Britse krant de Daily Mail ontdekte in december 2011 dat de jurken van Victoria Beckhams eigen merk worden gemaakt in een fabriek in Oost-Londen. Dat klinkt misschien niet ergopzienbarend, maar de krant onthulde ook dat de naaisters uit Bangladesh de jurken voor een schamel loon in elkaar zetten. Een rekensommetje wijst uit dat een jurk met een verkoopprijs van 1800 euro – en dat is al snel de prijs die je betaalt voor een Victoria Beckham Ready to Wear – niet meer dan zo’n 130 euro kost om te maken.

De hijgerige berichtgeving in de Daily Mail klinkt een beetje flauw. Marges van een of twee procent zijn in de modewereld geen uitzondering. En het naaiatelier in Londen klinkt nog heilig in vergelijking met fabrieken in ontwikkelingslanden en opkomende economieën waar fast fashion ketens gewend zijn hun collecties te maken.

De beschuldigingen aan het adres van de Amerikaanse Kardashian familie klinken veel serieuzer. De collecties van de modelabels van de familie zouden worden gemaakt in sweatshops in China, waar naaisters die soms niet ouder zijn dan zestien onder erbarmelike omstandigheden aan het werk zijn. De tv-sterren ontkennen de beschuldigingen en laten onderzoek doen naar de omstandigheden in de Chinese fabrieken die voor hen produceren.

En er zijn nog meer geruchten over schandalen in de mode-industrie. Lingerielabel Victoria’s Secret zou katoen gebruiken die afkomstig is uit Burkina Faso, waar kinderen worden uitgebuit voor de katoenpluk. Er zou zélfs sprake zijn van kinderarbeid bij de producten die Victoria’s Secret als biologisch en fair trade aanprijst.

Het schandaal rond Victoria’s Secret is vooralsnog het meest verontrustend. Het lingeriemerk was namelijk in de veronderstelling fair trade gecertificeerde katoen te kopen. Er zijn geruchten dat toezicht op de productie hiervan onvoldoende is, waardoor kinderarbeid toch kon plaatsvinden. En dat is voor iedereen die zich bekommert om eerlijke mode een angstaanjagend idee.

Belemmeringen voor groene mode

De hoge prijzen voor biologisch katoen maken het modebedrijven moeilijk om duurzaam te produceren. Dat zei Judy Posey van het verantwoorde babymodemerk Little Esop onlangs in een interview met de Huffington Post.

De prijzen van biokatoen zijn relatief hoog omdat er nog maar weinig producenten zijn, die bovendien kleine hoeveelheden kunnen produceren. Daardoor dreigt de vraag groter te worden dan het aanbod, wat de prijzen opdrijft.

Little Esop, dat uitsluitend ecologische stoffen gebruikt, wijst ook op een gebrek aan kennis onder consumenten. De bekendheid van duurzame materialen is nog beperkt, waardoor modemerken weinig stimulans hebben om te vergroenen. Tegelijkertijd ontbreken eenduidige keurmerken, zodat consumenten maar moeilijk kunnen nagaan of ze een verantwoord product kopen.

Als je niet veel af weet van stoffen (en laten we wel wezen: dat geldt toch voor ons allemaal?) is het praktisch onmogelijk om te controleren of je een werkelijk biologisch product koopt of niet. Certificering van GOTs biedt consumenten nog de meeste houvast. En het goede nieuws is dat steeds meer merken, ook in Nederland, dit keurmerk hanteren.

Trends in duurzame mode voor 2012

Recycling, waterverbruik en het gebruik van chemicaliën, transparante berichtgeving, samenwerking, en integrale duurzame bedrijfsvoering. Het worden voor ecofashion belangrijke kwesties in 2012, zegt de onafhankelijke non-profit organisatie voor verduurzaming van de mode-industrie Made-By.

Made-By doet de voorspellingen naar aanleiding van een inventarisatie van trends die in 2011 al zichtbaar waren. Zo komen er steeds meer samenwerkingsverbanden tussen merken, producenten en toeleveranciers, en ngo’s. Er wordt verwacht dat deze initiatieven zich verder gaan uitbreiden en verdiepen.

De stijgende grondstofprijzen maken maken afvalmanagement en recycling belangrijke aandachtspunten voor komende tijd. De aandacht voor waterverbruik en het gebruik van chemicaliën in de kledingindustrie is stevig op de kaart gezet door de Detox-campagne van Greenpeace. Het kritische werk van bijvoorbeeld Rankabrand maakt duidelijk dat modemerken er goed aan doen om transparant te zijn over hun duurzaamheidsbeleid.

Made-By is niet de enige die in het najaar van 2011 al vooruitblikte op 2012. Eerder al werd voorspeld dat de productie van katoen zal dalen. En trendforecaster Li Edelkoort denkt dat 'eco' de komende jaren een trend wordt waar niemand nog om heen kan.

Duurzame kinderkleding in beeld

The safe beginning. Zo omschrijft Katvig wel zijn verantwoorde collecties baby- en kindermode. De biologische rompertjes, jurkjes, sokken en andere hebbedingen van het Deense merk zijn namelijk vrij van chemicaliën en allergenen.

Oprichtster en ontwerpster Vigga Svensson maakt zich ook op andere vlakken druk om duurzame mode. Katvig maakt gebruik van een transportsysteem waarmee aanzienlijke hoeveelheden verpakking worden bespaard. En met Recycled Organic Cotton, dat sinds 2011 in de kledingcollecties wordt gebruikt, gaat Svensson de strijd aan met het milieubelastende afval van de katoenindustrie.

Extra mooi is dat Katvig transparant en zelfkritisch is over de duurzame prestaties. Zo is Katvig aangesloten bij onafhankelijke keurmerken, zoals GOTs, die naleving van de normen voor duurzame productie controleren. Daarnaast verschijnt ieder half jaar op de website een barometer die aangeeft welke groene doelstellingen zijn behaald. Zo streeft het bedrijf ernaar om 100 procent milieuvriendelijke materialen te gebruiken. Dat is in 2011 nog niet gelukt, maar met een percentage van 81 procent ligt Katvig behoorlijk op koers.

Ook fijn: Vigga Svensson wil niet alleen kleding verkopen, maar ook anderen inspireren en leren hoe je op een eerlijke wijze kinderkleding kunt vervaardigen. Via workshops geeft ze presentaties over haar ervaringen met gerecycled polyester, gecertificeerd biologisch katoen en het gebruik van restmaterialen.

Minder katoen

In 2012 en 2013 zal er minder katoen worden geproduceerd dan in de afgelopen twee jaar. Dat maakte de International Cotton Advisory Committee in december 2011 bekend. De reden? De afgelopen zijn steeds meer boeren begonnen met katoenteelt, omdat de katoenprijzen alsmaar stegen. Nu de prijzen door het groeiende aanbod stagneren, haken er ook weer producenten af.

De daling in de katoenproductie zal vooral zichtbaar worden in de twee grootste productielanden, verwacht de ICAC: China en India. In bijvoorbeeld Oezbekistan, de Verenigde Staten en Australië wordt geen daling voorzien.

In november 2011 werd voor het eerst een significante daling van de katoenprijzen gesignaleerd. Eerder dat jaar werd nog een recordprijs genoteerd.

Katoen is, ondanks de voorspelde productiekrimp, voorlopig nog altijd het meest gebruikte materiaal in de mode-industrie. De hoge katoenprijzen hebben het gebruik van biokatoen enigszins verminderd, maar dat kan positieve effecten hebben op het gebruik van bijvoorbeeld gerecycled polyester. En dat is goed voor verduurzaming van de modesector, want katoen behoort tot de meest milieu-onvriendelijke textielstoffen.